विशेष प्रतिनिधी :
महाराष्ट्रात मागील एका वर्षात तब्बल ४८ हजार महिला आणि मुली बेपत्ता झाल्याची धक्कादायक माहिती राज्याच्या गृहविभागाने विधानसभेत दिली आहे. गृहमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी ही माहिती सभागृहात सादर केली असून या प्रकरणाने राज्यातील महिला सुरक्षेबाबत गंभीर प्रश्न उपस्थित केले आहेत. विविध जिल्ह्यांमधून मोठ्या प्रमाणावर महिला आणि अल्पवयीन मुली बेपत्ता होत असल्याचे आकडे समोर आल्याने प्रशासन आणि पोलीस यंत्रणेवर अधिक जबाबदारी वाढल्याचे दिसून येत आहे.
विधानसभेत विचारण्यात आलेल्या प्रश्नाला उत्तर देताना गृहविभागाकडून दिलेल्या माहितीनुसार, मागील वर्षभरात राज्यातील विविध भागांतून एकूण सुमारे ४८ हजार महिला आणि मुली बेपत्ता झाल्याच्या तक्रारी नोंदवण्यात आल्या आहेत. या प्रकरणांपैकी अनेक मुलींचा शोध लागला असला तरी काही प्रकरणे अद्यापही तपासाधीन असल्याचे सांगण्यात आले आहे. या आकड्यांमुळे राज्यातील कायदा आणि सुव्यवस्थेच्या दृष्टीने ही बाब चिंताजनक मानली जात आहे.
पोलीस यंत्रणेच्या माहितीनुसार, अनेक प्रकरणांमध्ये घरगुती वाद, कौटुंबिक तणाव, प्रेमसंबंध, तसेच रोजगार किंवा शिक्षणाच्या निमित्ताने घर सोडणे ही कारणे पुढे येतात. काही प्रकरणांमध्ये मानवी तस्करी, फसवणूक किंवा गुन्हेगारी जाळ्यांचा संशयही व्यक्त केला जातो. त्यामुळे अशा प्रकरणांची चौकशी करताना पोलीसांकडून विविध कोनातून तपास केला जात आहे.
गेल्या काही वर्षांत राज्यात शहरीकरण आणि स्थलांतर वाढल्यानेही अशा प्रकरणांची संख्या वाढल्याचे काही तज्ज्ञांचे मत आहे. मोठ्या शहरांमध्ये रोजगाराच्या शोधात येणाऱ्या तरुणी अनेकदा असुरक्षित परिस्थितीत सापडतात. त्याचबरोबर सोशल मीडियाचा वाढता वापर आणि ऑनलाईन संपर्कामुळेही काही वेळा फसवणुकीच्या घटना घडत असल्याचे निरीक्षण आहे.
या पार्श्वभूमीवर महिला सुरक्षेसाठी राज्य सरकारकडून विविध उपाययोजना राबवल्या जात असल्याचेही गृहविभागाने स्पष्ट केले आहे. महिलांसाठी हेल्पलाईन सेवा, पोलीसांकडून विशेष पथके, तसेच बेपत्ता व्यक्तींचा शोध घेण्यासाठी आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करण्यावर भर दिला जात आहे. अनेक प्रकरणांमध्ये सीसीटीव्ही, मोबाईल लोकेशन ट्रॅकिंग आणि इतर डिजिटल साधनांचा वापर करून शोधमोहीम राबवली जात आहे.
स्थानिक नागरिक आणि सामाजिक संघटनांकडूनही या विषयावर अधिक जागरूकता निर्माण करण्याची गरज व्यक्त केली जात आहे. कुटुंबीयांनी मुलींच्या सुरक्षिततेकडे लक्ष देणे, अनोळखी व्यक्तींशी संपर्क ठेवताना काळजी घेणे आणि संशयास्पद घटना त्वरित पोलीसांना कळवणे याबाबत जागरूकता वाढवण्याची आवश्यकता अधोरेखित केली जात आहे.
एकूणच, महाराष्ट्रात मोठ्या संख्येने महिला आणि मुली बेपत्ता झाल्याच्या आकड्यांमुळे हा विषय गंभीरपणे चर्चेत आला आहे. या प्रकरणांवर प्रभावी नियंत्रण मिळवण्यासाठी पोलीस तपास, सामाजिक जागरूकता आणि प्रशासनाचे समन्वित प्रयत्न आवश्यक असल्याचे स्पष्ट होत आहे. भविष्यात अशा घटनांमध्ये घट व्हावी यासाठी राज्यस्तरावर अधिक मजबूत यंत्रणा उभारण्याची गरजही अधोरेखित होत आहे.